Φλισκούνι ή άγρια μέντα. Τα μυστικά του στην Ικαρία…

Γράφει η Τασσώ Γαΐλα

Φλισκούνη η κοινή ονομασία της άγριας μέντας , βότανο με έντονο άρωμα γνωστό για τις θεραπευτικές του ιδιότητες από την αρχαιότητα..

Η επιστημονική του ονομασία είναι : Mentha pulegium κι ανήκει στην οικογένεια της άγριας μέντας.

Στην Ελλάδα το φλισκούνι το συναντάμε αυτοφυές σε όλη τη χώρα , συνήθως κοντά σε νερά και παραθαλάσσιες περιοχές, είναι όμως και βότανο που μπορεί να καλλιεργηθεί.

Τα μέρη του που μπορούν να χρησιμοποιηθούν είναι τα φύλλα και τα άνθη, που συλλέγονται από τον Ιούνιο έως τον Οκτώβριο.

Ανθίζει δε από τον Ιούνιο μέχρι και τον Αύγουστο  και τα άνθη έχουν χρώμα ερυθρό έως ανοικτό ιώδες.Το φλισκούνι χρησιμεύει στην φαρμακοποιία (τα φύλλα), αρωματοποιία (τα άνθη) αλλά φύλλα και άνθη χρησιμεύουν στην ζαχαροπλαστική και μαγειρική.

Η ονομασία του στην αρχαία Ελλάδα ήταν  Γλήχων ή Βλήχρον, στον μεσαίωνα φλησκούνιον και σήμερα φλισκούνι.

Το φλισκούνι της Ικαρίας.

Μία τηλεφωνική συνομιλία με τη φίλη Ευγενία Ράπτη στο Καραβόσταμο της Ικαρίας υπήρξε η αφορμή αυτού του αφιερώματος στο αρωματικό φλισκούνι όταν τυχαία στην συζήτηση μου ανέφερε ότι θα πιεί ένα φλυτζάνι φλισκούνι επειδή την πονάει το στομάχι της.

Μάθαμε λοιπόν ότι στην Ικαρία φύεται άφθονο το φλισκούνι στους αγρούς και ιδίως στις ρεματιές και κοντά σε νερά και τώρα η φίλη Ευγενία στον Καραβόσταμο που υπάρχει πολύ φλισκούνι θα μαζέψει φρέσκο για αποξήρανση.

Είναι δύσκολη η διαδικασία Ευγενία;

-Καθόλου Τασσώ. Για την οικιακή μας χρήση δεν χρειάζεται πολλά πράγματα. Όπως όλα τα βότανα το αποξηραίνουμε, φτάχνοντας ματσάκια που τα κρεμάμε ανάποδα σε σκιερό σημείο. Το αποθηκεύουμε σε γιάλινα ερμητικά κλειστά βάζα. Όμως εμείς το χρησιμοποιούμε και φρέσκο βάζοντας λίγη παραπάνω ποσότητα.

Εμείς εδώ στο Καραβόσταμο το πίνουμε για τα κρυολογήματα και το βήχα.Μάλιστα η μητέρα μου όταν ήμασταν μικρά παιδιά μας έβαζε πάνω από ατμό με φλισκούνι να ανοίξουν οι μύτες μας και μας το έδινε να το πιούμε κρύο να δροσιστούμε από τον πυρετό.

Θα σας πω κι δύο μυστικά για το φλισκούνι από την μητέρα μου την κυρά Κούλα που είναι 97 ετών.

Τι είναι;

-Παστέλι από φλισκούνι.

Τα παλιά χρόνια η γιαγιά μου αλλά κατόπιν και η ίδια η μητέρα μου για όσους έπασχαν από δυσπεψία και δεν μπορούσαν να χωνέψουν το φαγητό τους ή είχαν φάει υπερβολική ποσότητα κοπάνιζαν το φλισκούνι ή το έκοβαν πολύ λεπτά κομματάκια και το έβραζαν με μέλι ώσπου γινόταν σαν παστέλι και κατόπιν έτρωγαν ένα κομμάτι το βράδυ. Αμέσως το πρόβλημα περνούσε.

-Το φλισκούνι ως θερμαντικό.

Αυτό το φτιάχνει  και τώρα η μητέρα μου για τις κρύες μέρες του χειμώνα στο σπίτι αλλά παλιά το φλισκούνι εδώ στο χωριό το έπιναν από το βράδυ όσοι την άλλη μέρα το χειμώνα θα πήγαιναν στα χωράφια γιατί το ρόφημα είναι πολύ θερμαντικό ιδίως αν με τους βλαστούς βράσεις και μια κόκκκινη πιπεριά.

Ευχαριστώ Ευγενία.

-Δεν τελείωσα Τασσώ. Η μητέρα μου που μας ακούει μου λέει να σου πω και κάτι ακόμη για το φλισκούνι.

Ξερά φύλλα του  που μυρίζουν και πολύ όμορφα σαν μέντα,τα τοποθετούσαν παλιά στα στρώματα του κρεβατιού. Το φλισκούνι είναι το πρώτο απωθητικό για ψείρες, ψύλλους κλπ.

Θερμά ευχαριστώ για τις πληροφορίες από την Ικαρία , επομένως αν πάτε Ικαρία ή όπου αλλού στην Ελλάδα μην προσπεράσετε το φλισκούνι, μαζέψτε το.

Το φλισκούνι, Γλήχων ή Βλήχρον ήταν γνωστό στους αρχαίους μας γιατρούς κι ο Ιπποκράτης ο Διοσκουρίδης κλπ το συνιστούσαν για την αντιμετώπιση του κρυολογήματος , βήχα, δυσμηνόρροιας, ιλλίγκων, αϋπνίας, πονόλαιμου.

Βαρυστομαχιά, γαστρίτιδα, ήπαρ, διάρροιες, κράμπες, αρθρίτιδα, και δίαιτα (αν το συνδυάσουμε ιδίως με τη λουίζα), πέτρα στα νεφρά, καθαρτικό των πνευμόνων για τους καπνιστές, μερικές παθήσεις που το ευεργετικό φλισκούνι επιδρά θετικά. Όπως αναφέρουν οι σχετικές βοτανολογικές σελίδες η χρήση του πρέπει να γίνετε με μέτρο και όχι για μεγάλα διαστήματα.

Εκεί που φύτρωνε φλησκούνι κι άγρια μέντα

κι έβγαζε η γη το πρώτο της κυκλάμινο

τώρα χωριάτες παζαρεύουν τα τσιμέντα

και τα πουλιά πέφτουν νεκρά στην υψικάμινο…

Από το τραγούδι του Μάνου Χατζιδάκι «Ο εφιάλτης της Περσεφόνης»

1976 σε στίχους Νίκου Γκάτσου

Το φλισκούνι λοιπόν με τις τόσο πολλές ιαματικές ιδιότητες είναι  πολυετές φυτό με ποικιλία μορφών,ύψος έως 60 cm με έμμισχα φύλλα ωοειδή, οδοντωτά και επιμήκη. Το στέλεχος του είναι όρθιο ή πλάγιο, πρασινωπό ή κοκκινωπό, χνουδωτό.

Και μάλλον έχει δίκιο η Ικαριώτισσα κυρία Κούλα για τα έντομα εφόσον διαβάζω σε στήλη για ζωάκια ότι λίγα φύλλα από φλισκούνι αρκούν για να διώξουν για πάντα από το μαξιλάρι ή καλάθι κατοικιδίων τις ψείρες, ψύλλους κλπ.

Βότανο γευστικό και με έντονο άρωμα χρησιμοποιείται στη μαγειρική σε σαλάτες, σούπες και σάλτσες( με μέτρο).

Ευχαριστώ θερμά την κυρία Ευγενία Ράπτη από τον Καραβόσταμο Ικαρίας καθώς και την γεωπόνο κυρία Μαρία Νιζάμη από την Χίο για τις βοτανολογικές πληροφορίες που μας έδωσε.

Σχολιάστε Ελεύθερα

Ads Blocker Image Powered by Code Help Pro

Ads Blocker Detected!!!

We have detected that you are using extensions to block ads. Please support us by disabling these ads blocker.

Powered By
Best Wordpress Adblock Detecting Plugin | CHP Adblock