Ελλάδα-Περιβάλλον:«Οι Φρέζιες και ο Παλαμάς»

Γράφει η Τασσώ Γαΐλα

Αθήνα εποχή του μεσοπολέμου, βρισκόμαστε στο σαλόνι του κορυφαίου ποιητή Κωστή Παλαμά με την βοήθεια δε του κειμένου του λόγιου και ποιητή Στέφανου Δάφνη (1882-1947) ο οποίος περιγράφει γλαφυρά μια βραδιά επίσκεψης στο σπίτι του Κωστή Παλαμά συνοδευόμενος από την ποιήτρια σύζυγό του Αιμιλία Δάφνη (1881-1941), ας δούμε, τι συνδέει την Φρέζια με την Αιμιλία και τον Κ. Παλαμά…

… «Στο φιλόξενο σπίτι του Κωστή Παλαμά κείνα τα χρόνια, πηγαίναμε κι εμείς οι δύο και πάντα με τον σεβασμό που εμπνέει το προσκύνημα στο ναό μιας τέχνης θείας… Δεν ξέρω πως ο λόγος έπεσε στα λουλούδια. Ο ποιητής ήταν «φιλανθής» καθώς μας το δείχνει και η ποίησή του. Μας εξήγησε την αγάπη του «στα ωραιότερα παιδιά της Φύσης» τα λουλούδια.

– Προτιμώ τη φρέζια, είπε ο Παλαμάς.

– Και όμως, παρατήρησε η Αιμιλία, έξω, στη σκάλα σας και στο μπαλκόνι, είδα διάφορες γλάστρες, με μυριστικά, αλλά ποτέ δεν είδα φρέζιες.

– Ναι, λείπει, ακριβώς, εκείνο που προτιμώ, είπε με παράπονο ο Παλαμάς και κοίταξε την αγαπημένη του σύζυγο.

– Καλά, καλά, Κωστή, χαμογέλασε η Μαρία. Θα φροντίσω ν’ αγοράσουμε μια γλάστρα από την Αγία Ειρήνη.

Η Αιμιλία Δάφνη, τότε -λάμψανε τα μάτια της από χαρά- εζήτησε την άδεια («και την ευτυχία», είπε) να προσθέσει αυτή, «από τον ταπεινό μας κήπο», το λουλούδι που έλειπε, όταν θα ‘ρχότανε ο καιρός του…

Ο Ποιητής ευχαρίστησε την Ποιήτρια των «Χρυσών Κυπέλλων» για την ευγενική της προθυμία και η κουβέντα τους ετελείωσε και για κείνο το δειλινό…

– Έφη, είπε, τέλος, μια μέρα η Αιμιλία, θα πας αυτή τη γλάστρα στο σπίτι του κύριου Παλαμά.

Και το κορίτσι του σπιτιού πήρε τη γλάστρα, που είχε είκοσι-τριάντα ανθισμένες φρέζιες και την έφερε στην οδό Ασκληπιού 3.

Ύστερ’ από μέρες, ήρθε η απάντηση, γραμμένη σε στίχους, που ο Ποιητής τους έστειλε σε μένα με το ακόλουθο γράμμα του, που το έλαβα καθυστερημένο από το Ταχυδρομείο:

3.4.33

Φίλε ποιητή,

Βλέπεις το εσώκλειστο γράμμα με τα ταχυδρομικά του σημειώματα τα ελεεινά που έγραψα τη διεύθυνση σύμφωνα με το σημείωμα της γυναίκας σου και που ευρέθη ανεπαρκής. Σε παρακαλώ, λοιπόν, να της το δώσεις εσύ, ύστερ’ από τόσες μέρες και να ευχαριστήσεις κι εσύ από μέρους μου την ποιήτρια για την ποιητική της προσφορά.

Θυμούμαι πως κάτι μου είχες πει τη μόνη μέρα που συναντηθήκαμε στο γραφείο του Δροσίνη, και αυτή θα είναι η πραγματοποίηση της υποσχέσεώς σου. Σας ευχαριστώ και τους δύο, γιατί και τους δύο, από χρόνια τώρα, θαυμάζω.

Ο γερασμένος φίλος σου

Κωστής Παλαμάς

Χάρηκε, βέβαια, πολύ η ποιήτρια, αλλά δεν ήθελε να τους δημοσιεύσει τους στίχους, αν και ο Παλαμάς προφορικώς, σε κατοπινή επίσκεψή μας, της είχε δώσει την άδεια. Μου έλεγε: «Θα πούνε ότι το έκανα για ρεκλάμα. Ξέρεις ότι εμένα δεν μου αρέσουν αυτά».

Αργότερα, που γράφαμε τις «Ιστορίες Λουλουδιών» και της το επρότεινα πάλι, η Αιμιλία είπε:

«Καλά. Δημοσίευσέ το εσύ, άμα πεθάνω». Και το έκλεισε πάλι στο συρτάρι της. Τώρα, που κ’ εκείνη έφυγε, φέρνω στη δημοσιότητα το σύντομο ποίημα του Παλαμά, αφού κάθε στίχος του Μεγάλου μας Ποιητή αποτελεί κι ένα πολύτιμο πετράδι στο πολύεδρο και λαμπερό έργο της ζωής του.

Στην Αιμιλία του Στέφανου Δάφνη

Μια γλάστρα. Οι φρέζιες οι ξανθές. Μεσ’ στο Μαρτιού το κρύο

Το πρόσωπό της η Άνοιξη μου ξεσκεπάζει γελαστό/

Άνθια είναι; Είναι του στίχου σου μελωδικό βιβλίο;

Με ξεγελά κάποιο όνειρο. – Ποιήτρια, σας Ευχαριστώ.

29-3-1933

Κωστής Παλαμάς

Λογαριάζω να πάω μια μέρα στον τάφο του Κωστή Παλαμά. Θα διαλέξω ένα λιόχαρο πρωί, που η εαρινή ευδία θα κατεβαίνει μέσα στην ψυχή ευτυχισμός και γαλήνη. Πουλιά να πετούν στον αέρα, πεταλούδες… Θα μαζέψω όλες τις φρέζιες του Πατησιώτικου κήπου μας, και θα τις κρατώ αγκαλιά, σαν κάτι πολύτιμο, γιατί κηπεύτηκαν με φροντίδα και τις συντηρεί η στοργή και η ανάμνηση.

Θα σταθώ μπροστά στον τάφο του Ποιητή, θα τις σκορπίσω στο χώμα του και θα πω:

– Αυτές τις φρέζιες Σου τις στέλνει η Αιμιλία Δάφνη. Δέξου τες με την ίδια καλοσύνη. Είναι χρυσοπόρφυρες άνθινες φλόγες, σαν την δικής Σου καρδιάς. Και είναι ευλαβική προσφορά, όχι μονάχα από το δικό μου ταπεινό χέρι, μα κι από τη Σκιά της Ποιήτριας, που τόσο εξετίμησες την τέχνη κ’ έγραψες, πρώτος, το εγκώμιο στα «Χρυσά Κύπελλά» της… Είναι από τις ίδιες εκείνες φρέζιες, και στις έφερα με συγκινημένη καρδιά και βουρκωμένα μάτια».

Από το θαυμάσιο αυτό κείμενο του Στ. Δάφνη και τις φρέζιες της Αιμιλίας Δάφνης, περνάμε στο πανέμορφο καλλωπιστικό φυτό την Φρέζια, ας την γνωρίσουμε μέσα από την παρουσίαση της κ. Μαρία Νιζάμη Γεωπόνο Φυτικής Παραγωγής, Φυτοπροστασίας και Περιβάλλοντος Κ.Ε.Π.Π.Υ.Ε.Λ. Χίου.

Φρέζια (Freesia sp.): Είναι ένα μικρό βολβώδες φυτό με αρωματικά άνθη. Η εποχή φύτευσης των βολβών διαφέρει ανάλογα με το κλίμα της περιοχής. Στα νότια μπορούμε να τους φυτέψουμε φθινόπωρο και άνοιξη για να ανθίσουν την άνοιξη και το καλοκαίρι αντίστοιχα.

Στα βόρεια και τα ορεινά της νότιας χώρας τους φυτεύουμε την άνοιξη για να δώσουν λουλούδια το καλοκαίρι. Μετά την άνθιση θα δούμε σταδιακά τα φύλλα να ξεραίνονται. Αυτό δε σημαίνει πως όλα τελείωσαν, το αντίθετο! Την επόμενη άνοιξη ή το φθινόπωρο, ανάλογα με το κλίμα, θα δώσουν νέα βλάστηση και νέα άνθη. Να σημειωθεί ότι οι βολβοί φυτεύονται σε βάθος 6-9 εκ. με τη μύτη προς τα πάνω.

Διαστάσεις: Υ: 0,30-0,45 μ. Δ.: 0,25-0,30 μ.

Φύλλωμα: Εποχικό φύλλωμα

Άνθη: Λευκά, ροζ, λιλά, κίτρινα, φούξια, μονόχρωμα ή δίχρωμα και αρωματικά, την άνοιξη ή το καλοκαίρι, ανάλογα με το πότε φυτεύουμε τον βολβό.

Αντοχή: Μέτρια αντοχή στην παγωνιά. Υποφέρει από τους δυνατούς ανέμους. Κατάλληλο για γλάστρα.

Έδαφος: Προτιμά χώμα με άριστη στράγγιση, μέτριας γονιμότητας. Στη γλάστρα φυτεύουμε σε χώμα «εξωτερικού χώρου».

Θέση: Ηλιόλουστη ή ημι-σκιερή· υπήνεμη.

Πότισμα: Τακτικό, αφήνοντας το χώμα να στεγνώσει ανάμεσα στα ποτίσματα.

Θρέψη: Δίνουμε λίπασμα ειδικό για βολβώδη φυτά με τη φύτευση ή κάθε άνοιξη.

Φροντίδες: Όταν τα λουλούδια «τελειώσουν», κόβουμε με το κλαδευτήρι τα στελέχη τους και συνεχίζουμε να ποτίζουμε κανονικά, μέχρι να ξεραθούν τα φύλλα. Τα ποτίσματα θα ξαναρχίσουν μόνον όταν δούμε να βγαίνουν και πάλι μέσα από το χώμα οι νέοι βλαστοί των βολβών μας.

Αντιξοότητες: Μόνον απ’ το υπερβολικό πότισμα κινδυνεύει πραγματικά.

Μ. Νιζάμη

Πριν κλείσει το αφιέρωμα στη φρέζια, μια μικρή αναφορά στα αγαπημένα λουλούδια εκλεκτών ποιητών μας. Ξεχωριστή προτίμηση έδινε ο εθνικός μας ποιητής Διονύσιος Σολωμός στην γαζία, ο Αρ. Βαλαωρίτης στην αγράμπελη, ο Ανδρ. Μαρτζώκης στο ρεζεντά, ο Αχιλλέας Παράσχος στον νάρκισσο κ.λπ.

Σχολιάστε Ελεύθερα

Ads Blocker Image Powered by Code Help Pro

Ads Blocker Detected!!!

We have detected that you are using extensions to block ads. Please support us by disabling these ads blocker.

Powered By
Best Wordpress Adblock Detecting Plugin | CHP Adblock