Στις 7 Σεπτεμβρίου του 2023 ο Κωνσταντίνος Χήτας, βουλευτής της Ελληνικής λύσης στη Θεσσαλονίκη με ερώτησή του προς τους αρμόδιους υπουργούς αναφέρθηκε σε ένα περιστατικό που είχε περιγράψει το ινστιτούτο Αρχιπέλαγος, όπου εντοπίστηκαν 2 τουρκικές μηχανότρατες σε 1,5 μίλια από τις Ελληνικές ακτές.
Ο Υφυπουργός Σταύρος Κελέτσης απάντησε στην ερώτηση ως εξής:
Σχετικά με την παραπάνω Ερώτηση που κατέθεσε ο Βουλευτής κ. Κ. Χήτας, σας πληροφορούμε τα εξής:
Όσον αφορά στο αίτημα για την αλιεία με μηχανότρατα σε απόσταση 2 ν.μ. (ναυτικών μιλίων) από την ακτή, αντί των 3 ν.μ., σας γνωρίζουμε ότι με το άρθρο 7, του β.δ. 917/1966 (Α’248) θεσπίστηκε απαγόρευση αλιείας με μηχανότρατα εντός 3 ν.μ. ακτινοειδώς από τις εκβολές των ποταμών Έβρου και Νέστου στο Θρακικό πέλαγος, καθ’ όλο το έτος.
Με την περίπτωση (α) του π.δ. 739/1979 (Α’219) θεσπίστηκε απαγόρευση αλιείας με μηχανότρατα εντός των 3 ν.μ. στην περιοχή του Θρακικού πελάγους από το λιμάνι της Αλεξανδρούπολης έως τις εκβολές του ποταμού Έβρου, από 16 Νοεμβρίου κάθε έτους έως το τέλος Φεβρουαρίου του επομένου έτους.
Με την περίπτωση (β) του ως άνω π.δ. θεσπίστηκε απαγόρευση αλιείας με μηχανότρατα εντός των 2 ν.μ. στην περιοχή του Θρακικού πελάγους από το λιμάνι της Αλεξανδρούπολης έως τις εκβολές του ποταμού Έβρου, από 1 Μαρτίου έως 15 Νοεμβρίου κάθε έτους.
Οι περιορισμοί αυτοί θεσπίστηκαν για την προστασία των ιχθυοαποθεμάτων και του ενδιαιτήματος.
Με το άρθρο 13, του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1967/2006 (ΕΕ L 409 / 30-12-2006), σχετικά με ορισμένα τεχνικά μέτρα για τη Μεσόγειο θάλασσα, θεσπίστηκε απαγόρευση χρήσης συρόμενων εργαλείων εντός 3 ν. μ. από την ακτή ή εντός αποστάσεως από την ακτή μέχρι την ισοβαθή των 50 μέτρων στην περίπτωση που το βάθος αυτό συναντάται σε μικρότερη απόσταση από την ακτή (παράγραφος 1). Σε κάθε περίπτωση, η χρήση διχτυών τράτας απαγορεύεται εντός 1,5 ναυτικού μιλίου από την ακτή, ανεξαρτήτως βάθους (παράγραφος 2).
Από τη μορφολογία της περιοχής ενδιαφέροντος, λόγω των εκβολών των ποταμών και της εναπόθεσης φερτών υλικών, τα βάθη είναι μικρότερα των 50μ, σε απόσταση αρκετά μεγαλύτερη των 3 ν.μ. από την ακτή. Για τον λόγο αυτόν, και η περίπτωση (β) του π.δ. 739/1979 καθίσταται ανενεργή.
Βάσει του άρθρου 13 του Κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1967/2006 (EE L 409 / 30-12-2006), γίνεται φανερό ότι δεν είναι δυνατόν να ικανοποιηθεί το αίτημα, όπως τίθεται.
Αναφορικά με το δεύτερο ερώτημα, σας ενημερώνουμε ότι για τη νέα Προγραμματική περίοδο (από 01/01/2021 έως και την 31/12/2027) στο πλαίσιο του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 2021/1139 «για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας και την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2017/1004», εγκρίθηκε την 1η Δεκεμβρίου του 2022 επίσημα για τη χώρα μας το Πρόγραμμα «Αλιεία, Υδατοκαλλιέργεια & Θάλασσα» Π.ΑΛ.Υ.Θ. 2021 – 2027. Το νέο Πρόγραμμα αφορά σε κοινοτικούς πόρους, ύψους 363,75 εκατ. €, με συνολική Δημόσια Δαπάνη, ύψους 519,64 εκατ. €, και η επιλεξιμότητα δαπανών ξεκίνησε από την 01η-01-2021.
Το Π.ΑΛ.Υ.Θ. 2021 – 2027 περιλαμβάνει δράσεις, που αφορούν σε:
- Ενθάρρυνση καλών πρακτικών παράκτιας αλιείας με σκοπό τη βιωσιμότητά της (περιβαλλοντικών, κοινωνικών και οικονομικών).
- Ενθάρρυνση σύστασης συλλογικών οργανώσεων διακίνησης προϊόντων (συνεταιρισμών, οργανώσεων παραγωγών, ενώσεων οργανώσεων παραγωγών ή διακλαδικών οργανώσεων) και εφαρμογή σχεδίων παραγωγής και εμπορίας.
- Ενθάρρυνση συστημάτων πιστοποίησης αλιευμάτων παράκτιας αλιείας και αξιοποίησης αλιευμάτων μικρής εμπορικής αξίας.
- Ενθάρρυνση πρωτοβουλιών για αύξηση της προστιθέμενης αξίας των προϊόντων παράκτιας αλιείας.
- Ενθάρρυνση μείωσης της αλυσίδας πώλησης, άμεσων πωλήσεων.
- Ανάπτυξη ικανοτήτων (εκπαίδευση, διαφοροποίηση δραστηριοτήτων) με προτεραιότητα στους νέους αλιείς και στις γυναίκες.
- Εκσυγχρονισμό του στόλου για την ανταπόκριση στους κανόνες ασφάλειας και υγιεινής των εργαζομένων και των προϊόντων.
- Εξοπλισμό και υποδομές για την υγιεινή και ασφάλεια στο σκάφος, υπό τις προϋποθέσεις των άρθρων 12 και 19 του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 2021/1139.
- Διαφοροποίηση δραστηριοτήτων (αλιευτικός τουρισμός, παραδοσιακές τεχνικές μεταποίησης προϊόντων).
- Μέτρα για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και των επιπτώσεών της στο θαλάσσιο περιβάλλον και στην αλιεία (οικονομικές ενισχύσεις, προσωρινή παύση, ταμείο αλληλοβοήθειας).
- Ανάπτυξη μελετών για τη συγκέντρωση της γνώσης σχετικά με τις αλληλεπιδράσεις της μικρής παράκτιας αλιείας στα θαλάσσια οικοσυστήματα και στους πόρους.
- Σχεδιασμό, υλοποίηση και εφαρμογή πιλοτικών μελετών & καινοτομίας στη μικρή παράκτια αλιεία.
- Υποστήριξη διαχειριστικών σχεδίων μικρής παράκτιας αλιείας και πρόσβασης σε αλιεύματα μικρής επίπτωσης.
- Μέτρα βελτίωσης της επιλεκτικότητας των εργαλείων, μείωσης τυχαίων συλλήψεων, διατήρησης της βιοποικιλότητας, μείωσης των παρεμπιπτόντων αλιευμάτων και των αλληλεπιδράσεων με ευάλωτα είδη.
- Μέτρα για τη βελτίωση της αποδοτικότητας της ενέργειας.
- Μέτρα εκσυγχρονισμού λιμένων εκφόρτωσης (ψυγεία, αποθήκες, παροχή ύδατος, πάγου, πρώτων βοηθειών, υποστήριξης διάσωσης κ.ά.).
– Μέτρα εξοπλισμού επικοινωνίας, πλοήγησης και διατήρησης αλιευμάτων επί του σκάφους.
- Προγράμματα εκπαίδευσης αλιέων στη χρήση νέων τεχνολογιών ως προς τη διαφοροποίηση των δραστηριοτήτων τους.
- Ενθάρρυνση ιχνηλασιμότητας στην αλιεία μικρής κλίμακας με τη χρήση νέων τεχνολογιών (διαδικτύου, δορυφόρων, ραδιοφωνικές συχνότητες).
- Ανάδειξη του ρόλου της παράκτιας αλιείας μικρής κλίμακας στην ανάπτυξη της κουλτούρας και των παραδόσεων των παράκτιων περιοχών.
- Στόχευση ειδών που βρίσκονται σε καλή κατάσταση, λιγότερο εμπορικών και ξενικών εδώδιμων ειδών και εκδηλώσεις για την προώθησή τους, στο πλαίσιο σχετικών ομάδων (π.χ. ομάδων γυναικών αλιέων).
Στο πρόγραμμα αυτό μπορούν να ενταχθούν και να συμμετέχουν όλοι οι ενδιαφερόμενοι αλιείς και οι τοπικές αλιευτικές κοινότητες.
Αρμόδια Αρχή για την εφαρμογή του Π.ΑΛ.Υ.Θ. 2021-2027 είναι η Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης Π.ΑΛ.Υ.Θ. του ΥΠ.Α.Α.Τ.
